Introduction and Variations on Dies Irae
Keuzewerk voor de 3e divisie van het Wereld Muziek Concours 2017
Introduction and Variations on Dies Irae is een programmatisch werk gebaseerd op het beroemde dertiende-eeuwse gregoriaanse thema Dies Irae, dat wordt toegeschreven aan Thomas van Celano.
Na een inleidend gedeelte, waarin het uitgestrekte Groninger landschap met zijn karakteristieke vergezichten wordt geschetst, volgen vijf variaties op het Dies Irae-thema. Elke variatie verwijst naar een markante gebeurtenis uit de geschiedenis van Grijpskerk, de vestigingsplaats van opdrachtgever Brassband Excelsior Grijpskerk.
Variatie I verwijst naar de negentiende eeuw, waarin de aanleg van een waterweg en een spoorlijn van grote betekenis was voor de ontwikkeling van Grijpskerk. Dankzij deze verbeterde verbindingen groeide de aantrekkingskracht van het dorp en vestigden zich er steeds meer inwoners.
Variatie II voert terug naar de zestiende eeuw. Hier klinkt voor het eerst het volledige Dies Irae-thema. De muziek verwijst naar de beginjaren van de Tachtigjarige Oorlog, de strijd tegen de Spaanse overheersing en de moord op Willem van Oranje.
Variatie III beeldt de onrust van deze oorlogsjaren uit. In 1582 werd de kerk van Grijpskerk verwoest door plunderende troepen, een jaar nadat bij Grijpskerk een belangrijke veldslag had plaatsgevonden waarbij de Staatse troepen een grote overwinning op de Spanjaarden behaalden.
Variatie IV staat in het teken van herstel en wederopbouw. Tijdens het Twaalfjarig Bestand werd de verwoeste kerk in 1607 opnieuw opgebouwd.
Variatie V schetst het hedendaagse Grijpskerk: een dynamische gemeenschap waarin de ontdekking van een aardgasveld nabij het dorp in 1990 heeft bijgedragen aan economische groei, bedrijvigheid en voorspoed.
Samen vormen de vijf variaties een muzikale reis door de geschiedenis van Grijpskerk, verbonden door het eeuwenoude Dies Irae-thema.